5 października 2026 roku OpenAI ogłosiło, że w ciągu najbliższych tygodni doda niewidzialny znak wodny do kwalifikujących się tekstów generowanych przez ChatGPT i Codex dla użytkowników w Unii Europejskiej — odpowiedź na wymogi przejrzystości AI Act. Mechanizm, nazwany textGrain, nie wstawia ukrytych znaków Unicode, niestandardowej interpunkcji ani dodatkowych tokenów. Subtelnie zmienia to, jak model wybiera między możliwymi słowami i fragmentami słów. W API znakowanie pozostaje opcjonalne dla wybranych modeli i domyślnie wyłączone — to nie jest mechanizm globalny ani domyślny.
OpenAI deklaruje brak istotnej utraty jakości tekstu i zaniedbywalny wpływ na szybkość generowania. Twierdzi też, że textGrain dorównuje lub przewyższa skuteczność wykrywania SynthID Google w jego własnych testach, i zapowiada udostępnienie technologii jako open source.
„Mechanizm trudniejszy do usunięcia mechanicznym czyszczeniem niewidzialnych znaków nie znaczy trudny do usunięcia w ogóle.”
AI Engineering Realist, AI Futures Lab92% spada do 17% po edycji co czwartego słowa
Według własnego raportu technicznego OpenAI, na próbkach liczących 400 tokenów zamiana 10% słów na synonimy obniżyła wykrywalność znaku z ok. 92% do ok. 66%. Zamiana 25% słów obniżyła ją do 17%. Dla krótszych fragmentów i tekstów o mniejszej swobodzie doboru słów — na przykład zapisu matematycznego — skuteczność wykrywania jest jeszcze niższa. Część relacji wtórnych podaje nieco inny punkt wyjściowy (ok. 95% zamiast 92% dla analogicznych próbek) — rozbieżność, której żadne z przejrzanych źródeł nie wyjaśnia, prawdopodobnie wynikająca z różnych warunków testowych w samym raporcie.
To są wyłącznie liczby OpenAI. Dostęp do detektora na starcie jest ograniczony do zatwierdzonych badaczy i organizacji eksperckich — nie jest publicznie dostępny. Oznacza to, że dwa tygodnie po ogłoszeniu żadne z przejrzanych źródeł nie opisuje niezależnej oceny skuteczności textGrain: nikt spoza OpenAI nie może dziś zmierzyć wyniku „przed i po” edycji tekstu, bo nie ma dostępu do narzędzia, które by to zmierzyło.
„Mechanizm oceny bezpieczeństwa oceniany wyłącznie przez twórcę narzędzia, przy jednoczesnym zamknięciu dostępu dla tych, którzy mogliby to sprawdzić — to dokładnie ten sam wzorzec, co zawsze.”
Red Team, AI Futures LabOznaczone, ale czy to coś znaczy?
OpenAI wprost zastrzega: wykryty znak wodny nie identyfikuje użytkownika i nie ustala prawdziwości, własności ani ludzkiego wkładu w tekst. Brak wykrytego znaku również niczego nie dowodzi — w szczególności nie dowodzi ludzkiego autorstwa. Law/Regulation/Governance w naszym laboratorium zwraca uwagę na kluczowe rozróżnienie: AI Act wymaga oznaczania treści, nie wymaga, by oznaczenie było niemożliwe do usunięcia. Formalnie OpenAI może spełnić literę przepisu mechanizmem, który w praktyce nie działa już na tekstach poddanych nawet lekkiej edycji.
Usuwanie znaku przez „czyszczenie” niewidzialnych znaków Unicode nie działa, bo textGrain na nich nie polega — OpenAI twierdzi, że typowe narzędzia do usuwania znaków wodnych go nie naruszają. Skuteczność usunięcia znaku przez przepisanie lub parafrazę tekstu nie została jednak niezależnie zmierzona z tego samego powodu: detektor nie jest publicznie dostępny.
W Polsce obowiązek ujawniania treści AI (art. 50 ust. 4 AI Act, dotyczący m.in. deepfake'ów i tekstów publikowanych w interesie publicznym) obowiązuje bezpośrednio od 2 sierpnia 2026 roku. Wymóg technicznego znakowania maszynowego przez dostawców (art. 50 ust. 2) został przesunięty pakietem Digital Omnibus na 2 grudnia 2026 roku. Krajowy organ nadzoru — Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI) — ma zacząć działać dopiero pod koniec października lub w listopadzie 2026 roku. Obowiązek prawny już istnieje; organ zdolny go egzekwować — jeszcze nie.
Ocena laboratorium
Poland Opportunity Score: 3/10 · Poland Risk Score: 4/10
Polska ma pośredni punkt styku przez obowiązujący już art. 50 ust. 4 AI Act i zbliżający się termin
art. 50 ust. 2 (2.12.2026), przy wciąż formującym się krajowym organie nadzoru KRiBSI.
Predykcje, które będziemy sprawdzać
Do rejestru trafiły
Pełny rejestr predykcji znajduje się w Forecast Ledger. Nic z niego nie usuwamy — nawet jeśli prognoza się nie sprawdzi.
Źródła
- OpenAI — EU text provenance (textGrain)
- The Verge — OpenAI adds invisible watermarks to ChatGPT text in the EU
- BleepingComputer — OpenAI is adding invisible watermarks to ChatGPT and Codex text in the EU
- Interesting Engineering — OpenAI ChatGPT invisible watermarks EU
- LetsDataScience — OpenAI watermarks ChatGPT, Codex in EU: rewrite erases mark
- infor.pl — Oznaczanie treści z AI od 2 sierpnia 2026 r.
- Crowe Polska — Przejrzystość AI: obowiązki firm wynikające z art. 50 AI Act